Ticaret ve Şirketler
Cari Hesap Bakiye ve Faiz Hesaplama
Cari hesap, iki tarafın karşılıklı alacaklarını tek tek istemek yerine kalem kalem hesaba yazıp dönem sonunda bakiyeyi talep ettikleri sözleşmedir (TTK m.89 vd.). Bakiyeye, taraflar oran kararlaştırmışsa sözleşme faizi; kararlaştırmamışsa ticari işlerde talep edilebilen TCMB avans faizi işletilebilir. Bu araç, cari hesap bakiyesine faiz başlangıcından hesap tarihine kadar işleyecek BASİT faizi kuruş hassasiyetiyle hesaplar; avans oranı seçilirse dönemsel oran değişimlerini ayrı ayrı gösterir, kapsanmayan dönem için hesap üretmez.
Sorular
Sık sorulanlar
Cari hesap sözleşmesi nedir?
İki kişinin herhangi bir hukuki sebepten doğan alacaklarını teker teker ve ayrı ayrı istemekten karşılıklı olarak vazgeçip bunları kalem kalem alacak ve borç şekline çevirerek hesabın kesilmesinden sonra çıkacak artan tutarı isteyebileceklerine ilişkin sözleşmedir (TTK m.89/1). Yazılı yapılmadıkça geçerli olmaz.
Cari hesapta faiz anaparaya eklenebilir mi?
Evet — bileşik faiz yasağının kanuni istisnasıdır: TTK m.8/2 uyarınca cari hesap sözleşmelerinde, üç aydan aşağı olmamak üzere faizin anaparaya eklenerek birlikte tekrar faiz yürütülmesi kararlaştırılabilir. Bu araç ise ihtiyatlı ve şeffaf olması için yalnız BASİT faiz hesaplar; sözleşmenizde üç aylık devre birleştirmesi varsa fiili tutar daha yüksek çıkabilir.
Oran kararlaştırılmamışsa hangi faiz uygulanır?
Ticari işlerde taraflar serbestçe oran belirleyebilir (TTK m.8/1); belirlememişlerse alacaklı, ticari işlerdeki temerrütte TCMB kısa vadeli avans faiz oranını talep edebilir (3095 s.K. m.2/2). Bu araçtaki avans serisi doğrulanmış ilan değerlerinden beslenir.
Bakiye ne zaman istenebilir?
Sözleşmede kararlaştırılan hesap devresi sonunda hesap kesilir ve bakiye tespit edilir; kabul edilen bakiye yeni devreye ilk kalem olarak geçirilir. Sözleşme sona ermişse artan tutar talep edilebilir (TTK m.94 vd.).
Cari Hesap Faizi Hesaplama
Cari hesap, iki ticari işletme ya da işletme ile banka arasındaki dönemsel bakiye ilişkisini düzenleyen hesap türüdür. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 89–101. maddeleri kapsamında, cari hesapta faiz dönem sonunda bakiye üzerinden hesaplanır. Bu hesap aracı, cari hesap bakiyesi, başlangıç-bitiş tarihleri ve faiz kaynağına (avans veya akdi faiz) göre dönem faiz tutarını hesaplamaktadır.
Avans Faizi ve Akdi Faiz
Avans Faizi: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın belirlediği ve dönemsel olarak değişen avans faiz oranı esas alınır. Cari faiz oranı, TCMB'nin kararlarına bağlı olarak güncellenir. Akdi Faiz: Tarafların sözleşmede kararlaştırdığı orandır; usul sınırlarına uygun olmak şartıyla herhangi bir oran belirlenebilir.
Sık Sorulan Sorular
Cari hesap faizine bileşik faiz uygulanır mı? Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça TTK kapsamındaki cari hesaplarda dönem sonunda bakiyeye basit faiz uygulanır; bileşik faiz TTK'da ayrıca düzenlenmiştir.
Cari hesap nasıl kapatılır? Dönem sonu bakiyesi ve faizi hesaplanarak taraflardan biri diğerine bildirimde bulunur; her iki tarafın mutabık kalmasıyla hesap kapanır ve borç-alacak ilişkisi kesinleşir.
Bu araç yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye veya taahhüt niteliği taşımaz. Kesin sonuç için bir avukata danışınız.
Bu Hesaplama Araçları Muhlet.com.tr altyapısı kullanılarak geliştirilmiştir.