Tüketici Hakem Heyeti Parasal Sınır Kontrolü

Tüketici Hakem Heyeti Parasal Sınır Kontrolü: 2026 Yılı Güncel Bilgiler

Türkiye'de tüketici uyuşmazlıklarının çözümünde hangi merciye başvurulacağı, uyuşmazlığın parasal değerine göre belirlenmektedir. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 68. maddesi ve bu kanun çerçevesinde her yıl Ticaret Bakanlığı tarafından yayımlanan tebliğlerle güncellenen parasal sınır, Tüketici Hakem Heyeti (THH) ile tüketici mahkemesi arasındaki temel ayrım ölçütüdür. Doğru mercii seçimi, başvurunuzun sonuçlanabilmesi için hukuki bir zorunluluktur; yanlış merciye yapılan başvurular yetkisizlik kararıyla sonuçlanır ve değerli zaman kaybına yol açar.

THH Parasal Sınırı Nedir ve Nasıl Belirlenir?

Tüketici Hakem Heyeti parasal sınırı, her yıl Vergi Usul Kanunu kapsamında belirlenen yeniden değerleme oranı esas alınarak artırılmakta ve Ticaret Bakanlığı'nın Resmî Gazete'de yayımladığı tebliğle yürürlüğe girmektedir. Bu sınırın altında kalan uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesine doğrudan dava açılamaz; önce Tüketici Hakem Heyetine başvurulması zorunludur. Sınırın üzerinde veya eşit olan uyuşmazlıklarda ise THH yetkisiz olup tüketici mahkemesinde dava yolu açıktır; ancak 6502 s.K. m.73/A uyarınca dava açmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

2026 yılı itibarıyla yürürlükteki THH parasal sınırı 186.000 TL'dir. 2025 yılındaki sınır ise 149.000 TL olarak uygulanmıştır. Her iki yıl için hesaplama yapabilen bu araç, uyuşmazlığınızın değeri ve başvuru yılına göre hangi mercie gitmeniz gerektiğini saniyeler içinde göstermektedir.

2026 Yılı THH İl ve İlçe Heyeti Ayrımı

Parasal sınır yalnızca THH — mahkeme ayrımını değil, aynı zamanda İL Tüketici Hakem Heyeti ile İLÇE Tüketici Hakem Heyeti arasındaki yetki paylaşımını da belirlemektedir. 2026 yılı sınırları çerçevesinde:

• İlçe Tüketici Hakem Heyeti: Büyükşehir belediyesi sınırları içinde kalan ilçelerdeki uyuşmazlıklar için belirlenen alt parasal sınırın (2026: yaklaşık 130.000 TL) altındaki uyuşmazlıklar ilçe heyetine yapılır.
• İl Tüketici Hakem Heyeti: Alt sınır ile üst sınır (186.000 TL) arasındaki uyuşmazlıklarda il heyeti yetkilidir. Büyükşehir statüsünde olmayan illerde tek heyet yetkilidir.
• Tüketici Mahkemesi: 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda dava şartı arabuluculuktan geçilerek tüketici mahkemesinde dava açılır.

Yukarıdaki rakamlar her yıl değişebildiğinden en güncel tebliği Ticaret Bakanlığı web sitesinden veya bu araçtan doğrulamanız önerilir.

THH'ye Hangi Başvurular Yapılabilir?

Tüketici Hakem Heyeti; mal ve hizmet satışları, abonelik sözleşmeleri, e-ticaret işlemleri, taksitli satışlar, ayıplı ürün ve hizmetler, garanti kapsamındaki uyuşmazlıklar ile haksız ticari uygulamalardan doğan anlaşmazlıkları inceleme yetkisine sahiptir. Aşağıdaki uyuşmazlık türleri THH'nin sıklıkla ele aldığı başlıca konulardır:

• Ayıplı mal ve hizmetlere ilişkin seçimlik hak talepleri (onarım, değişim, bedel iadesi, indirim)
• Cayma hakkı kullanımına rağmen bedel iadesi yapılmaması
• Faturalarda fazla tahsilat, hatalı fatura veya bilinmeyen ücret kalemleri
• Garanti süresi içinde onarım veya değişim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi
• Abonelik iptali yapılmamasına karşın ücret kesilmesi
• E-ticaret sitelerinde ilan edilen fiyat ile tahsil edilen bedel arasındaki tutarsızlıklar
• Paket tur ve tatil hizmetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar (sınır dahilinde)

THH Başvurusunun Avantajları

Tüketici Hakem Heyetine başvuru; hız, maliyet ve erişilebilirlik açısından tüketiciye önemli avantajlar sunmaktadır. Bu avantajların başında şunlar gelmektedir:

• Başvuru ücretsizdir: Herhangi bir harç, başvuru bedeli veya bilirkişi ücreti tüketiciden alınmaz. Lehe karar verilmesi hâlinde yargılama giderleri karşı tarafa yükletilir.
• Avukat zorunluluğu yoktur: Tüketici, heyete bizzat başvurabilir ve süreci kendisi yürütebilir.
• e-Devlet üzerinden başvuru imkânı: TÜBİS (Tüketici Bilgi Sistemi) aracılığıyla e-Devlet kapısından başvuru yapılabilmekte, belge yüklenebilmekte ve süreç takip edilebilmektedir.
• Kısa karar süresi: Tüketici Hakem Heyetleri, başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde karar vermekle yükümlüdür (6502 m.70).
• Bağlayıcı karar: Özellikle alt parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda THH kararları kesin ve icra edilebilir niteliktedir.
• Yerelde erişim: Tüketici, yerleşim yerindeki veya işlemin yapıldığı yerdeki heyete başvurabilir.

Hangi Heyete Başvurulur? Yetki Kuralları

6502 sayılı Kanun'un 68/3. maddesi uyarınca başvurular; tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu ya da tüketici işleminin gerçekleştirildiği yerdeki Tüketici Hakem Heyetine yapılabilir. Bu iki seçenekten hangisinin tercih edileceği tüketicinin takdirindedir. Örneğin İstanbul'da ikamet eden ve Ankara'daki bir mağazadan alışveriş yapan bir tüketici, tercihine göre İstanbul veya Ankara heyetine başvurabilir.

e-Devlet üzerinden yapılan başvurularda TÜBİS sistemi, ilgili heyeti otomatik olarak atamaktadır. Başvuru sırasında doğru yer bilgisinin girilmesi, sürecin hızlanması açısından önemlidir.

Tüketici Mahkemesi Yolu: Arabuluculuk Zorunluluğu

Uyuşmazlık tutarının 2026 yılı sınırı olan 186.000 TL'ye eşit veya üzerinde olduğu durumlarda tüketici mahkemesine dava açılması gerekmektedir. Ancak 6502 sayılı Kanun'un 73/A maddesi, bu davalarda dava şartı arabuluculuk uygulamasını öngörmektedir. Bu düzenleme uyarınca:

• Tüketici mahkemesinde dava açmadan önce bir arabulucuya başvurulması zorunludur.
• Arabuluculuk sürecinde taraflar anlaşırsa dava açılmasına gerek kalmaz.
• Anlaşma sağlanamazsa son tutanak mahkemeye sunularak dava açılabilir.
• Arabulucuya başvurulmadan açılan dava, usul hukuku açısından dava şartı yokluğu nedeniyle reddedilir.

Arabuluculuk başvurusu, Adalet Bakanlığı Arabuluculuk Daire Başkanlığı'nın belirlediği arabuluculuk büroları aracılığıyla ya da e-Arabuluculuk sistemi üzerinden yapılabilmektedir. Süreç genellikle üç hafta ile iki ay arasında sonuçlanmaktadır.

THH Kararlarına İtiraz

Tüketici Hakem Heyeti kararları, tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde heyetin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz yoluyla götürülebilir (6502 m.70/3). İtiraz, kararın icrasını kendiliğinden durdurmaz; icrayı durdurmak için mahkemeden tedbir kararı talep edilmesi gerekir.

İtiraz üzerine tüketici mahkemesi dosyayı inceleyerek kararı onar ya da bozabilir. THH kararı kesin nitelikteyse (alt parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda) itiraz yolu kapalıdır; bu kararlar doğrudan icra edilebilir hâle gelir.

THH Başvurusunda Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

Başvurunun etkin biçimde sonuçlanabilmesi için aşağıdaki hususlara dikkat edilmesi önerilmektedir:

• Belgelerinizi toplayın: Satış faturası veya fişi, sözleşme, garanti belgesi, yazışma kayıtları (e-posta, SMS, WhatsApp) ve ödeme dekontları başvurunuzun temel delillerini oluşturur.
• Talep tutarını net belirleyin: THH başvurusunda talep edilen tutar açıkça belirtilmeli; onarım, bedel iadesi veya tazminat gibi talebinizin türü ve miktarı net olmalıdır.
• Süreyi kaçırmayın: Ayıplı mal ve hizmet davalarında zamanaşımı süreleri geçerlidir. Özellikle taşınırlarda 2 yıllık, konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda 5 yıllık zamanaşımı tüketiciyi bağlamaktadır.
• Karşı tarafı doğru belirleyin: Başvuru; satıcıya, üreticiye veya ithalatçıya yöneltilebilir. Bu kişilerin tam ticaret unvanı ve adresini öğrenin.
• Parasal sınırı önceden kontrol edin: Yanlış heyete veya mahkemeye yapılan başvurular yetkisizlikle sonuçlanır.

Sık Sorulan Sorular

THH karar süresi ne kadar? Tüketici Hakem Heyeti, başvuru tarihinden itibaren 6 ay içinde karar vermekle yükümlüdür. Yoğunluğa göre bu süre kısalabilir veya uzayabilir; ancak yasal azami süre altı aydır.

Yanlış merciye başvurursam ne olur? Yetkisizlik kararı verilir. THH, yetkisi dışındaki uyuşmazlıkları inceleme yetkisine sahip değildir ve başvuruyu doğru merciye yönlendirmez. Bu nedenle başvurudan önce parasal sınırı bu araçla doğrulamanız önemlidir.

Karşı taraf THH kararına uymaz ise ne yapabilirim? THH kararları, icra dairelerine doğrudan ibraz edilerek icraya konulabilir. Karara uymayan taraf hakkında ayrıca para cezası uygulanabilir (6502 m.77).

Hangi uyuşmazlıklar THH'nin dışında kalır? Taşınmaz satış sözleşmeleri (konut/tatil amaçlı taşınmazlar hariç), ticari amaçlı işlemler ve tüketici sıfatı taşımayan tarafların uyuşmazlıkları THH'ye taşınamaz. Ayrıca iş hukuku ve aile hukuku uyuşmazlıkları da THH'nin görev alanı dışındadır.

THH başvurusu zorunlu mu, yoksa isteğe bağlı mı? 186.000 TL (2026) sınırının altındaki uyuşmazlıklarda THH başvurusu zorunludur; bu başvuru yapılmadan tüketici mahkemesine dava açılamaz. Sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda ise doğrudan arabuluculuk ve ardından mahkeme yolu izlenir.