Süre ve Takvim
Adli Tatil Etkili Son Gün Hesaplama
Sürenin son gününü zaten hesapladıysanız bu araç, o günün adli tatile (20 Temmuz–31 Ağustos) rastlayıp rastlamadığını kontrol eder. Hukuk ve idari yargıda tatile rastlayan süreler tatil bitiminden itibaren 1 hafta uzamış sayılır ve son gün 7 Eylül olur (HMK m.104, İYUK m.61); ceza yargısında uzama 3 gündür ve son gün 3 Eylül olur (CMK m.331/4). Uzamış tarihin hafta sonu veya resmî tatile rastlaması hâlinde süre ayrıca ilk iş gününe uzar. Adli tatilden etkilenmeyen sürelerde yalnız hafta sonu/resmî tatil kontrolü yapılır.
Sorular
Sık sorulanlar
Adli tatil hangi tarihler arasındadır?
Adli tatil her yıl 20 Temmuz'da başlar, 31 Ağustos'ta sona erer (HMK m.102, İYUK m.61, CMK m.331/1). Yeni adli yıl 1 Eylül'de açılır.
Son gün adli tatile rastlarsa süre ne kadar uzar?
Hukuk ve idari yargıda, adli tatile tabi olan sürelerin son günü tatile rastlarsa süre, tatilin bittiği günden itibaren 1 hafta uzamış sayılır; son gün 7 Eylül olur (HMK m.104, İYUK m.61). Ceza yargısında uzama 3 gündür; son gün 3 Eylül olur (CMK m.331/4).
7 Eylül hafta sonuna gelirse ne olur?
Uzamış son günün (7 Eylül veya 3 Eylül) hafta sonu ya da resmî tatile rastlaması hâlinde süre, izleyen ilk iş gününe kadar uzar (HMK m.93). Bu araç bu kontrolü otomatik yapar.
Hangi süreler adli tatilden etkilenmez?
Adli tatilde de görülen dava ve işlerdeki süreler (örneğin ihtiyati tedbir, nafaka, işçi davaları gibi HMK m.103'te sayılan işler), icra takip süreleri ve zamanaşımı gibi maddi hukuk süreleri adli tatil uzamasından yararlanmaz. Bu durumda yalnız hafta sonu/resmî tatil kontrolü yapılır.
Adli Tatil Nedir ve Süreler Üzerindeki Etkisi Nedir?
Adli tatil, Türk yargı sisteminde mahkemelerin yargı faaliyetlerini büyük ölçüde durdurduğu dönemdir. Her yıl 20 Temmuz'da başlar ve 31 Ağustos'ta sona erer (HMK m.102, İYUK m.61, CMK m.331/1). 1 Eylül'de yeni adli yıl açılır; böylece yeni adli yıl 1 Eylül Pazartesi ile başlar.
Bu araç, diğer süre araçlarından farklıdır: Kullanıcı sürenin son gününü zaten hesaplamıştır; araç yalnız bu günün adli tatile rastlayıp rastlamadığını kontrol ederek uzamış kesin tarihi ve hafta sonu/resmî tatil düzeltmesini uygular. Böylece iki adımlı hesaplamalarda pratik bir son kontrol noktası oluşturulmuş olur.
Hukuk ve İdari Yargıda Adli Tatil Uzaması: 7 Eylül Kuralı
HMK m.104 ve İYUK m.61 gereği; son günü adli tatile (20 Temmuz–31 Ağustos) rastlayan hukuk ve idari yargı süreleri, tatilin bittiği günden itibaren bir hafta (7 gün) uzamış sayılır. Pratikte bu durum; sürenin son gününün 7 Eylül olacağı anlamına gelir.
7 Eylül'ün hafta sonuna veya resmî tatile denk gelmesi hâlinde süre ayrıca ilk iş gününe uzar (HMK m.93). Bu araç bu ikincil kontrolü de otomatik uygular.
Ceza Yargısında Adli Tatil Uzaması: 3 Eylül Kuralı
Ceza yargılamasında ise CMK m.331/4 farklı bir uzama öngörmektedir: Son günü adli tatile rastlayan ceza usul süreleri, tatilin bittiği günden itibaren üç gün uzamış sayılır. Pratikte son gün 3 Eylül olur. 3 Eylül'ün hafta sonu ya da resmî tatile rastlaması hâlinde süre ilk iş gününe uzar.
Bu nedenle dosyanın hukuk mu ceza mahkemesinde mi görüldüğünü doğru belirlemek kritik önemdedir. Yanlış yargı kolu seçilmesi, yanlış son tarihin hesaplanmasına yol açar.
Adli Tatilden Etkilenmeyen Süreler: Ne Zaman Uzama Uygulanmaz?
Aşağıdaki süreler adli tatil uzamasından yararlanamaz:
- İcra takip süreleri (İİK): Ödeme emrine itiraz, kambiyo itirazı, şikâyet gibi süreler adli tatil içinde de işler ve dolar.
- HMK m.103'te sayılan ivedi işlere ilişkin süreler: İhtiyati tedbir, nafaka, işçi davaları, tüketici davaları gibi adli tatilde de görülen işlerdeki süreler.
- Zamanaşımı süreleri: Maddi hukuk niteliğindeki zamanaşımı süreleri adli tatilden etkilenmez.
- Cayma süreleri: Tüketici cayma hakları takvim günüyle işler.
Bu durumda araç yalnızca hafta sonu/resmî tatil kontrolü yapar; adli tatil uzaması uygulanmaz.
Adli Tatil Süresinde Görülen İşler (HMK m.103 Listesi)
HMK m.103 kapsamında adli tatilde de görülen başlıca işler şunlardır:
- Suç işlenmesini önlemeye, delillerin korunmasına ilişkin işler
- Nafaka ve tedbir nafakası davaları
- Nüfus davası açılmasına izin
- İflas, konkordato, konkordato mühleti işleri
- İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talepleri ile bunlara itiraz
- İşçi davaları (zorunlu hallerde)
- Tüketici mahkemesi işleri (uygulamada)
Bu listedeki işlere ilişkin süreler adli tatilden etkilenmez; son günün tatile rastlaması hâlinde yalnız hafta sonu/resmî tatil kontrolü uygulanır.
Pratik Kullanım Senaryoları
Senaryo 1 — HMK cevap dilekçesi: Cevap süresi hesabında ham son gün 25 Ağustos Salı çıkıyorsa, civil seçerek aracı çalıştırın; araç 7 Eylül Pazartesi sonucunu verir.
Senaryo 2 — CMK istinaf: İki haftalık istinaf süresinin ham son günü 1 Ağustos Cumartesi çıkıyorsa, criminal seçerek aracı çalıştırın; araç 3 Eylül Perşembe sonucunu verir.
Senaryo 3 — İİK ödeme emrine itiraz: 7 günlük sürenin son günü 5 Ağustos Çarşamba çıkıyorsa, none seçerek aracı çalıştırın; araç adli tatil uzaması uygulamaz, 5 Ağustos Çarşamba sonucunu verir.
Bu Araç Nasıl Kullanılır?
- Adım 1: Kendi hesapladığınız ham son günü (örneğin başka bir araçla veya elle hesapladığınız tarihi) girin.
- Adım 2: Yargı kolunu seçin: hukuk/idari, ceza veya adli tatilden etkilenmeyen süre.
- Adım 3: "Hesapla"ya tıklayın. Araç adli tatil ve hafta sonu/resmî tatil kontrolünü yaparak kesin son günü gösterir.
Dosyanızın yargı kolunu ve hangi süreler kapsamında değerlendirildiğini somut durumda avukatınızla teyit edin. Adli tatil uzaması uygulanıp uygulanmayacağı, birçok davada tartışmalı olabilmektedir.
Bu araç yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye veya taahhüt niteliği taşımaz. Kesin sonuç için bir avukata danışınız.
Bu Hesaplama Araçları Muhlet.com.tr altyapısı kullanılarak geliştirilmiştir.